Overbeharing

Wat is Overbeharing?

Overbeharing Overbeharing komt in Nederland bij één op de tien vrouwen voor. Daarnaast kunnen ook mannen last hebben van teveel haar op plekken waar dat niet gewenst is, bijvoorbeeld op hun rug. Je spreekt van overbeharing als er sprake is van teveel, te dikke of te donkere haren op plekken waar dat niet gewoon of wenselijk is. Overbeharing komt in verschillende vormen voor, waaronder het zogenaamde hirsutisme en hypertrichose. Hier lees je niet alleen meer over deze verschillende vormen, maar ook over de oorzaken, gevolgen en de behandeling ervan.

Vormen van overbeharing

Er bestaan twee vormen van overbeharing:
•Hirsutisme. Dit is overmatige haargroei bij vrouwen volgens een mannelijk beharingpatroon. Er groeien dan donkere en stugge haren op plaatsen waar normaal gesproken alleen mannen deze haren ontwikkelen en vrouwen gewoonlijk donshaar hebben. Denk bijvoorbeeld aan beharing in het gezicht, borst, rug, bovenbenen en laag op de buik.
•Hypertrichose. Je hebt dan een sterkere haargroei in vergelijking met anderen van hetzelfde ras en leeftijd. De haargroei neemt toe op plaatsten die normaal licht behaard zijn.
De haargroei is bij niemand hetzelfde en is sterk rasgebonden. Mensen met een donkere huidskleur kennen een ander beharingspatroon dan mensen met een lichte huidskleur. Of er sprake is van overbeharing is veelal een persoonlijke opvatting. Zo hebben Noord-Europese vrouwen met een lichte huidskleur weinig lichaamsbeharing. Als de beharing opvalt wordt het al snel als overbeharing gezien, terwijl deze 'overmatige' haargroei voor Zuid-Europese vrouwen volstrekt normaal is.

Oorzaak van Overbeharing

Overbeharing kan verschillende oorzaken hebben. Zo kan overbeharing erfelijk behaald zijn of ontstaan zonder aanwijsbare oorzaak. Overbeharing kan ook voorkomen als gevolg van een verstoorde hormoonbalans of overgevoeligheid voor hormonen.
Vrouwen hebben ongeveer evenveel haren op de huid als mannen. Bij mannen wordt het donshaar vanaf de pubertijd dikker, donkerder, langer en stugger. Dit komt door de mannelijke hormonen (androgenen) zoals testosteron. Deze hormonen maken vrouwen ook aan. Bij vrouwen gebeurt dat voornamelijk in de eierstokken en de bijnieren, terwijl het bij mannen in de testikels en de bijnieren geproduceerd wordt. Mannen maken veel meer van deze hormonen aan en zijn bovendien gevoeliger voor de hormonen, waardoor er bij hen meer haargroei is. Een teveel aan mannelijke hormonen kan de oorzaak zijn van overbeharing. Er is dan sprake van een verstoorde hormoonbalans. Naast een verstoorde hormoonbalans, kun je ook overbeharing krijgen doordat de haren gevoeliger zijn voor de mannelijke hormonen. Er is dan, ondanks de normale hormoonbalans, toch sprake van overbeharing.
Verstoorde hormoonbalans De hormoonbalans kan op verschillende manier verstoord raken:
• Als je in de pubertijd of overgang bent. • Wanneer je het polycysteus ovarium syndroom hebt. • Door een tumor of andere afwijking in je bijnier(en) of eierstok(ken). • Door bijwerkingen van bepaalde geneesmiddelen. • Als je het syndroom van Cushing hebt.

Gevolgen van Overbeharing

De gevolgen van overbeharing kunnen zeer divers zijn. Voornamelijk bij vrouwen zorgt overbeharing voor een esthetisch probleem, maar ook voor mannen kan het een belemmering vormen. Bovendien hebben psychische gevolgen veel invloed op de kwaliteit van leven. Het geeft een diepgaand en veelal onbesproken gevoel van schaamte, onzekerheid en minderwaardigheid. In zeldzame gevallen durven mensen met overbeharing niet meer naar buiten en raken ze in een sociaal isolement.

Behandeling Overbeharing

Overbeharing is op verschillende manieren te behandelen. Voordat je overgaat tot een behandeling is het belangrijk dat je de oorzaak kent van de overmatige haargroei. Neem bij problemen met overbeharing altijd contact op met je huisarts. Hij of zij kan de oorzaak proberen te achterhalen en je helpen bij het kiezen van de juiste behandeling.
Overbeharing kun je – afhankelijk van de oorzaak – systemisch of lokaal behandelen. Systemisch betekent een behandeling die over je gehele lichaam effect heeft; een systemische behandeling wordt uitgevoerd met orale geneesmiddelen. Meestal wordt eerst geprobeerd de overbeharing lokaal te behandelen.
Lokale behandeling Het voordeel hiervan is dat je sommige methoden thuis kan toepassen en je vaak direct resultaat ziet. De haren komen echter altijd weer terug. Daarnaast kun je lasertherapie en elektrische epilatie de overbeharing permanent laten verwijderen. Lokaal ontharen kan op verschillende manieren:
•Scheren.
•Epileren. Bijvoorbeeld door je te harsen.
•Puimsteen.
•(Chemische) ontharingscrèmes.
•Licht- of lasertherapie.
•Elektrisch ontharen.
•Systemische behandeling
Een veel gebruikte systemische behandeling is een hormoonbehandeling. Deze is erop gericht om de productie van mannelijke hormonen af te remmen. Dit worden anti-androgenen genoemd. Een hormoonbehandeling bestaat uit een anticonceptiepil met ethinylestradiol. Als dat niet voldoende blijkt te werken, dan wordt de behandeling doorgaans aangevuld met een andere medicatie.
Een systemische behandeling moet minimaal zes maanden gegeven worden voordat een effect te zien is. Bij een positief resultaat kan deze behandeling – onder begeleiding van een medisch specialist – langdurig worden voortgezet. Als je stopt met de therapie, dan is het mogelijk dat de haren weer in het oude patroon terug groeien.
De juiste methode kiezen.
Welke methode je kiest om de overbeharing te verwijderen of te verminderen, is afhankelijk van de oorzaak, de vorm en de ernst van de overbeharing. Heb je op een aantal plaatsen van je lichaam (lichte) overbeharing, dan is lokale behandeling aanbevolen. Ook moet je de kostprijs, het risico van ongewenste effecten en de tijd voordat het haar opnieuw begint te groeien overwegen. Bovendien moet je een keuze maken of je tijdelijk of langdurig van je overtollig haar af wilt